MKB-winstvrijstelling voor zzp’ers — hoe werkt het en wat levert het op in 2026?

De MKB-winstvrijstelling is een belastingvoordeel waar elke zzp’er automatisch recht op heeft — zonder aanvraag, zonder urencriterium en zonder extra formulieren. In 2026 mag je 12,7% van je winst na ondernemersaftrek buiten de belastingheffing houden. Dat klinkt technisch maar het effect is concreet: je betaalt minder inkomstenbelasting over je winst. In dit artikel lees je precies hoe de vrijstelling werkt, hoe je hem berekent en hoe de verlaging van de zelfstandigenaftrek het totaalplaatje verandert in 2026.

Wat is de MKB-winstvrijstelling?

De MKB-winstvrijstelling is een belastingvoordeel voor ondernemers die inkomstenbelasting betalen over hun winst. In 2026 mag je 12,7% van je winst vrijstellen van belasting — dat geld telt dus niet mee als belastbaar inkomen. De naam is misleidend. De vrijstelling heet MKB maar geldt ook voor zzp’ers, eenmanszaken en andere IB-ondernemers. Je hoeft er geen aparte aanvraag voor te doen en je hebt geen urencriterium nodig. De MKB-winstvrijstelling verlaagt je fiscale winst. Daardoor ben je minder belasting verschuldigd. Als je onderneming verlies lijdt, verkleint de MKB-winstvrijstelling het fiscale verlies — dan is de vrijstelling dus nadelig voor je.

Wat veranderde er in 2026?

In 2026 is het percentage van de MKB-winstvrijstelling 12,70% van de winst, nadat de winst is verminderd met de ondernemersaftrek — net als in 2025. Het percentage daalde de afgelopen jaren geleidelijk — in 2024 was het nog 13,31%. Het maximale tarief waartegen de vrijstelling wordt berekend is 37,56% in 2026. Dat is iets hoger dan 2025 — een klein voordeel voor zzp’ers met een hoog inkomen. Wat wél veranderde: de zelfstandigenaftrek daalde van €2.470 in 2025 naar €1.200 in 2026. Omdat de MKB-winstvrijstelling wordt berekend over de winst na ondernemersaftrek betekent een lagere zelfstandigenaftrek dat de basis voor de MKB-vrijstelling hoger is — en je dus over een hoger bedrag de vrijstelling toepast. Dat is een klein positief effect dat het nadeel van de lagere zelfstandigenaftrek gedeeltelijk compenseert. Meer over de zelfstandigenaftrek lees je in ons artikel over de zelfstandigenaftrek 2026.

Voor wie geldt de MKB-winstvrijstelling?

Als je de MKB-winstvrijstelling wilt gebruiken moet je ondernemer zijn voor de inkomstenbelasting. Je inkomsten moeten vallen onder winst uit onderneming. Je hoeft niet te voldoen aan het urencriterium dat stelt dat je minimaal 1.225 uur per kalenderjaar voor je onderneming moet werken. Dat is een belangrijk verschil met de zelfstandigenaftrek — voor de MKB-winstvrijstelling maakt het niet uit hoeveel uur je werkt. De vrijstelling geldt niet voor ondernemers met een BV — die betalen vennootschapsbelasting en komen niet in aanmerking. Ook medegerechtigden zoals stille vennoten hebben geen recht op de vrijstelling.

Hoe bereken je de MKB-winstvrijstelling?

De volgorde is altijd hetzelfde en mag niet worden omgewisseld:

  • Stap 1 — Bepaal je winst uit onderneming
  • Stap 2 — Trek de ondernemersaftrekken af — zelfstandigenaftrek, startersaftrek, meewerkaftrek
  • Stap 3 — Bereken 12,7% van het resterende bedrag — dat is de MKB-winstvrijstelling
  • Stap 4 — Trek de MKB-winstvrijstelling af van de winst na ondernemersaftrek
  • Stap 5 — Wat overblijft is je belastbare winst

Je kunt de fiscale winst na de MKB-winstvrijstelling ook met een simpele formule berekenen: fiscale winst na MKB-winstvrijstelling = winst na ondernemersaftrek × 0,873. De factor 0,873 komt doordat je 12,7% van de winst aftrekt — je houdt dus 87,3% van de winst over waarover je belasting betaalt.

Rekenvoorbeeld 1 — zzp’er met zelfstandigenaftrek

Winst uit onderneming: €55.000
Zelfstandigenaftrek: -€1.200
Winst na ondernemersaftrek: €53.800
MKB-winstvrijstelling (12,7%): -€6.833
Belastbare winst: €46.967

Je betaalt inkomstenbelasting over €46.967 in plaats van €55.000. Dat scheelt bij een belastingtarief van 37,56% circa €2.574 aan belasting door de MKB-winstvrijstelling.

Rekenvoorbeeld 2 — starter met zelfstandigenaftrek én startersaftrek

Winst uit onderneming: €35.000
Zelfstandigenaftrek: -€1.200
Startersaftrek: -€2.123
Winst na ondernemersaftrek: €31.677
MKB-winstvrijstelling (12,7%): -€4.023
Belastbare winst: €27.654

Door de combinatie van zelfstandigenaftrek, startersaftrek en MKB-winstvrijstelling betaal je als starter bij €35.000 winst inkomstenbelasting over €27.654 in plaats van €35.000.

Rekenvoorbeeld 3 — zzp’er zonder urencriterium

Niet iedereen haalt de 1.225 uur voor de zelfstandigenaftrek. In dat geval heb je geen recht op de zelfstandigenaftrek maar profiteer je wel gewoon van de MKB-winstvrijstelling.

Winst uit onderneming: €30.000
Geen zelfstandigenaftrek
MKB-winstvrijstelling (12,7%): -€3.810
Belastbare winst: €26.190

Wanneer is de MKB-winstvrijstelling nadelig?

Voor ondernemers met een hoog inkomen geldt een aftopping. Zit je inkomen in de hoogste schijf van 49,5%? Dan krijg je voor de MKB-winstvrijstelling het voordeel niet tegen 49,5% maar maximaal tegen 37,56%. Dit voorkomt dat de regeling vooral hoogverdieners bevoordeelt. Bij verlies werkt de vrijstelling ook nadelig. De MKB-winstvrijstelling wordt altijd toegepast — ook als je na aftrek van andere aftrekposten op papier fiscaal verlies draait. Bij verlies verlaagt de vrijstelling je aftrekbaar verlies. Je kunt daardoor minder verlies verrekenen met winsten uit andere jaren.

Hoef je de MKB-winstvrijstelling zelf in te vullen?

Nee. Je vraagt de MKB-winstvrijstelling niet zelf aan. De Belastingdienst past de MKB-winstvrijstelling automatisch toe bij je aangifte inkomstenbelasting. Je vult je winst en aftrekposten in en de Belastingdienst berekent de vrijstelling automatisch.

Het samenspel met de zelfstandigenaftrek in 2026

De zelfstandigenaftrek en MKB-winstvrijstelling zijn twee aparte aftrekposten die elkaar aanvullen maar anders werken. De zelfstandigenaftrek is een vast bedrag dat je aftrekt van je winst als je aan het urencriterium voldoet. De MKB-winstvrijstelling is een percentage dat je toepast op je winst nadat je de zelfstandigenaftrek hebt afgetrokken. Door de volgorde is de MKB-winstvrijstelling altijd iets kleiner als je ook de zelfstandigenaftrek toepast — je berekent hem over een lager bedrag. Door de verlaging van de zelfstandigenaftrek van €2.470 naar €1.200 in 2026 is de basis voor de MKB-winstvrijstelling hoger dan in 2025. Bij dezelfde winst bereken je de 12,7% over een hoger bedrag — de vrijstelling neemt daardoor toe. Maar dit compenseert de verlaging van de zelfstandigenaftrek slechts gedeeltelijk. Per saldo betalen de meeste zzp’ers in 2026 meer belasting dan in 2025 bij dezelfde winst.

Afronding

De MKB-winstvrijstelling van 12,7% is een automatisch belastingvoordeel dat elke zzp’er krijgt zonder aanvraag of urencriterium. In 2026 blijft het percentage gelijk aan 2025 maar door de verlaging van de zelfstandigenaftrek verandert het totaalplaatje voor veel zzp’ers. Zorg dat je je winst correct berekent en alle ondernemersaftrekken toepast voordat de MKB-winstvrijstelling wordt berekend. Meer over alle aftrekposten die je kunt toepassen lees je in ons artikel over aftrekbare kosten voor zzp’ers en de meest vergeten aftrekposten.

Disclaimer
De informatie op ZZP-Tools.nl is bedoeld als algemene kennisdeling voor zzp'ers in Nederland. Aan de inhoud van deze artikelen kunnen geen rechten worden ontleend. Hoewel we ernaar streven actuele en correcte informatie te bieden, kan wet- en regelgeving wijzigen. Controleer altijd de meest recente richtlijnen via belastingdienst.nl, kvk.nl of een andere officiële instantie, of raadpleeg een erkend adviseur voor situaties die specifiek op jou van toepassing zijn. De inhoud van dit platform is redactioneel samengesteld op basis van publiek beschikbare bronnen.